على عليه السّلام را از وى روايت مىكند . اين مناجات طولانى همان مناجاتى است كه در آغاز آن چنين آمده است : اللهم صلّ على محمد و آل محمد و ارحمنى اذا انقطع عن الدنيا اثرى . . . « * » و همين مناجات را مرتضى سعيد عز الدّين از سيد فضل اللّه روايت كرده است . در آغاز يكى از نسخه‌هاى آن مناجات ديدم كه اين سند آمده بود : از امام سعيد تاج الدّين محمد بن محمد بن شعيرى ( رحمة اللّه ) روايت شده است ، گفت : خبر داد به من مرتضى سعيد عز الدّين مرتضى ، از سيد امام ضياء الدّين فضل اللّه ( رضى اللّه عنه ) از على بن حسن بن محمد ( كتابت مناجات امير المؤمنين على عليه السّلام ) را روايت كرده ، گفت : خبر داد به من ابو الحسن على بن محمد خليدى ، گفت : خبر داد به من شيخ ابو الحسن على بن نصر قطّامى ( رضى اللّه عنه ) گفت : خبر داد به من احمد بن حسن بن احمد بن داود وثابى كاشانى ، از پدرش ، از على بن محمد بن شيره كاشانى ، از مولانا ابو محمّد حسن عسكرى عليه السّلام در سال 260 تا آخر حديث . . . شيخ ابو الحسن على بن حمّاد بن عبيد اللّه عبدى ( عدوى ) اخبارى بصرى وى از سرايندگان عرب و معروف به ابن حمّاد شاعر و از پيشينيان سرايندگان و علماء بوده است و در كتابهاى رجال نام و نشانش آورده شده است . ابن شهرآشوب در معالم العلماء ذيل شرح حال سرايندگان اهل بيت عليهم السّلام كه تظاهر به ارادتمندى ايشان مىكرده ، از يكى از راستگويان نقل كرده است كه مىگفت : شعر عبدى را فراگيريد كه به دين حق‌تعالى استوار بوده است ؛ گويند يك بيت شعر به نام ديگرى نسروده و هرچه گفته در ستايش از اهل البيت بوده است . مؤلف گويد : از ظاهر عبارت وى پيداست كه مراد وى از بعضى از صادقين يكى از ائمه اطهار عليهم السّلام است بنابراين ابن حمّاد از اصحاب ائمه بشمار مىآيد و در رديف كسانى نيست كه كتاب حاضر را به خاطر آنها تهيه و تأليف كرده‌ايم . ليكن اين احتمال از آن نظر كه ابن شهرآشوب پس از نام صادقين « عليهم السّلام » را نياورده است ، خالى از

--> ( * ) اين مناجات در صحيفه علويه ضبط شده است - م .